Kullanıcı Deneyiminde Basitlik Kavramı Üzerine

Kullanıcı Deneyiminde Basitlik Kavramı Üzerine


On yılı aşkın bir süredir tasarımcılar kullanıcı deneyiminde basitlik kavramı üzerine görüş bildiriyor ve basitliğin nasıl oluşturulabileceğini tartışıyorlar. 

Robert Hoekman Jr.’ın “Kullanıcı Deneyimi Tasarımı Dendiğinde, Basitlik Abartılmıştır” yazısında da belirttiği gibi kuramın anlamsallığındaki varyasyonlar kafa karıştırıcıdır. Bir önceki cümleyi okumak bile zordu değil mi? Sakinliği koruyun. 

Basitliğin, temiz bir tasarımı -burada temiz derken neyden bahsettiğimiz konusunda birtakım fikir ayrılıkları ortaya çıkabilir- deneyimin karmaşıklığı ve hatta gerekli kodlamayı bile kapsayan bir bütünü refere ettiğinden bahsedebiliriz.

Basitliğe dair bu tanımlamalar, kullanıcılardan tasarımcılara, müşterilerden hissedarlara kadar birçok farklı kesim tarafından algı ve etkileşim bazında çoğaltılabilir. 

Yukarıda link’lediğimiz makalede, “Tasarımcılar olarak, basitliğin anlamı hakkında fikir birliği içinde olduğumuzu düşünüyoruz. Bizler için çalışmalarımızın en büyük hedefi de bu oluyor.” diye buyuruyor Hoekman Jr. “‘Basit’ göreceli bir kelimedir. Basitliğin kesin bir değeri yoktur ve kendisinden daha karmaşık bir şeyle karşılaştırıldığında ölçülebilir durumdadır.¨ 

Görünüşe bakılırsa basitlik de oldukça karmaşık bir kavram, değil mi?

ux_design_simplicity_sample

Kullanıcı deneyiminde basitlik için iyi bir örnek mi arıyorsunuz? Google’layın gitsin.

Basitliği estetik üzerinden görmek isteyenler için belki de en iyi örnek Google’ın ta kendisidir. Kullanıcı Google’a giriş yaptığında tek bir girdiyle karşılaşır: arama çubuğu. Bu çubuk, arama yapmaya başlandığında önceki aramalar üzerinden geliştirilen komplike bir algoritma ile yazılanları otomatik tamamlama özelliğine de sahiptir. Bu deneyimi, kullanıcının enformasyon ve seçenek bombardımanına tutulduğu muadil site Yahoo ile kıyaslayın; ne demek istediğimizi anlayacaksınız.

 ux_design_simplicity_papermakestack

Arka planda çalışan uygulamaları ne kadar karmaşık olsa da Google’ın arayüzü ve sunduğu total deneyim, hem basit hem de kendinden açıklayıcı yapıdadır.

Invoke’da deneyim tasarımının başında yer alan Dominic Wang’ın düşüncelerine kulak verelim: “Basitliğin sezgisellikle bir bağı olduğunu düşünüyorum. Kullanıcı deneyimini tasarlarken sezgiselliği öne çıkaran bir eğilimle tasarlanan bir çalışma, ortaya keyifli ve basit bir sonuç çıkaracaktır.”, “İçgüdüsel olarak ne yapacağımı biliyor muyum? Ve harekete geçtiğimde deneyimim davranışsal beklentilerimle aynı düzlemde mi yer alacak?” diye soran Wong, halihazırda bizi harekete geçirecek ögelerin, kullanıcılara daha basit bir deneyim yaşatacağından ve bizim de sezgilerimizle hareket edeceğimizden dem vuruyor.  

Belki de günlük konuşma dilimize yerleşen “googlelamak” sözcüğünün bu kadar yaygınlaşmasının sebebi de bu basitlikten geçiyordur. Google’da deneyim öyle tasarlanmıştır ki aradığınız şeye ulaşmanız hem kolay hem de hızlıdır.

Kullanıcı deneyimi, eğer arayüz tasarımı kullanılabilirlik pahasına basitleştirilirse tehdit altına girer.

Kullanıcı deneyimi, eğer arayüz tasarımı kullanılabilirlik pahasına basitleştirilirse tehdit altına girer. Örneğin; ögeler toprağa gömülür, düğmeler açıkça etiketlenmez ya da kullanıcıyı zorlayan bir navigasyonla yola çıkılırsa deneyim kötü etkilenebilir. Tasarım, basitliğin yanı sıra kullanıcıların geleneklerine de uygun olmalıdır. 

“Basitlik, öngörüsel olarak karar verme yolunda kullanıcıya rehberlik edecek şekilde tasarlanmalıdır.”

diye buyurur Wong.

ux_design_simplicity_we_print_nice_things 

Anlık hazların çağında kullanıcı deneyimi

İş, basitlik ve fonksiyonelliğe geldiğinde bir kullanıcının deneyimden beklediği tutarlılık mutlaka olmalıdır. Tabii ki günümüzde kullanıcıların istediklerini anında elde ettikleri gerçeğini de göz ardı etmemek gerekiyor.

 ux_design_simplicity_carlo_rovelli

Kabullenmemiz gereken bir gerçek var ki anlık hazların çağında yaşıyoruz ve bu da kullanıcı deneyimi tasarlarken dikkat etmemiz gereken bir durumdur.

Wong diyor ki

“İnsanlar daha az gösteriş, belirli düzeyde yararlılık bekliyorlar.”

Ve devam ediyor:

“Günümüzde, görsel ve biçimsel ögelerin baskınlığı, deneyimin kalitesini düşürmektedir.”

Harika deneyim ve arayüzler yaratmak için elimizdeki fırsatları, hem kullanıcı hem de tasarım için uygun olacak bir sonuca yönelik olarak kullanmalıyız. Kullanıcı arayüzünün, kullanıcıyı deneyimden uzaklaştırmasını istemezsiniz herhalde, değil mi? Bunun yerine kullanıcının beklentilerini en hızlı şekilde karşılarken anlaşılır ve kolay takip edilebilir olmayı da göz ardı etmeyin.

Daniel Ritzenhaler, UX’in 52 Haftası’nda; “Dikkat çekmenin ve üzerinizdeki ilgiyi yapılandırmanın en iyi yolu tek bir çekirdek fikri, tamamen yetkin bir şekilde sunmaktan geçer.” diye belirtir ve devam eder: “Bu sayede kullanıcıya ikili bir soru sormuş olursunuz: ‘Bununla ilgileniyor muyum? İlgilenmiyor muyum?’ İnsanlara, onları arzuladıkları sonuca anında ulaştıacakları bir özellik sunmak, önceliklerini belirlemelerinde ve bir sonraki adımlarını atmalarında yardımcı olacaktır.”

 ux_design_simplicity_ben_lukas_boysen

Karmaşık ihtiyaçlara karşılık basit kullanıcı deneyimleri yaratmak

Kimileri basitliği minimalizmle eş tutabilir ama basitlik daha çok kullanıcıya sadece ihtiyacı olan şeyi vermekten geçer. Kullanıcıya ihtiyacı olan şeyi verdiğinizde, basitlik en komplike durumlarda bile işe yarar.

 ux_design_simplicity_shoes

Wong, çoklu komplike ve gerekli ögelere sahip bir diş uygulamasının yeniden tasarımından bahseder. Burada deneyim, arayüzün kompleks yapısından feragat etmeden basit bir kullanıma sahip olmalıdır. Wong’un tasarım ekibi, çalışmayı bütün gerekli ögelerle birlikte tasarlarken, her ögeyi kullanıcıya o anda ihtiyaçlarını giderecek şekilde bir sıralamayla yerleştirerek deneyimi olabildiğince basit kılmayı başarmış.

Tasarımınızda kullanacağınız ögeleri, kullanıcının daha çok efor sarf etmesini gerektirmeyecek ve onu elde etmesi gereken şeyden uzaklaştırmayacak şekilde önceliklendirmelisiniz. – Dominic Wong

Basitliğin anlamsallığı tartışmaya açık olmakla birlikte, Wong’a göre kullanıcı deneyiminde basitlik kavramında sonuçta önemli olan tek bir şey vardır: kullanıcıya ihtiyacı olan şeyi, doğru zamanda, direkt olarak vermek.

3
like
4
love
2
haha
0
wow
0
sad
0
angry

+ Henüz yorum yapılmamış

Yorum yap